မြန်မာမှာသာမက ကမ္ဘာမှာပါ ပညာရေးက အနာဂတ်မျိုးဆက်သစ်လူငယ်တွေအတွက် အရေးပါဆုံး အခန်းကဏ္ဍမှာ ပါဝင်လာတာနဲ့အမျှ အရည်အသွေးမြင့်တဲ့ ပုဂ္ဂလိကပညာရေးလုပ်ငန်းတွေ တဖြည်းဖြည်း နေရာရလာကြပါတယ်။
ပညာရေးအပေါ် မိဘတွေရဲ့ မျှော်လင့်ချက် မြင့်မားလာမှု၊ နိုင်ငံတကာသင်ရိုးညွှန်းတမ်းတွေအကြောင်း သိရှိလာမှုနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ပုဂ္ဂလိကကျောင်းဖွင့်ဖို့ စိတ်ဝင်စားသူတွေ များလာကြပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ မြန်မာနိုင်ငံမှာ ပုဂ္ဂလိကကျောင်းလုပ်ငန်းတစ်ခု စတင်ရာမှာ အခက်အခဲတွေနဲ့ အခွင့်အလမ်းတွေ တစ်ပြိုင်နက်တည်း ရှိနေပါတယ်။
၁။ ဥပဒေရေးရာနှင့် စည်းမျဉ်းများ
မြန်မာနိုင်ငံမှာ ပုဂ္ဂလိကကျောင်းဖွင့်ဖို့ လိုအပ်တဲ့ ခွင့်ပြုချက်တွေ၊ သတ်မှတ်ချက်တွေ၊ မူဝါဒတွေဟာ တိတိကျကျမရှိဘဲ အခြေအနေပေါ် မူတည်ပြီး ပြောင်းလဲနေတတ်တာကြောင့် လုပ်ငန်းရှင်တွေ၊ စီမံခန့်ခွဲသူတွေအနေနဲ့ စိတ်ရှုပ်ထွေးစရာ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ နိုင်ငံတကာသင်ရိုးအသုံးပြုသင်ကြားလိုတဲ့ နိုင်ငံတကာကျောင်းတွေအတွက်လည်း အစိုးရရဲ့ ခွင့်ပြုချက်ရဖို့ လုပ်ငန်းစဉ်တွေ ရှုပ်ထွေးပြီး အစိုးရကျောင်းတွေနဲ့ ကိုက်ညီဖို့ လုပ်ဆောင်ချက်တွေမှာ အခက်အခဲအချို့ရှိတာကို တွေ့ရပါတယ်။
၂။ မိဘများ၏ ယုံကြည်ချက်
အခုမှ စဖွင့်မယ့် ပုဂ္ဂလိကကျောင်းသစ်တွေအနေနဲ့ ကျောင်းသားမိဘတွေရဲ့ ယုံကြည်မှု ရရှိဖို့အတွက် အင်းအားတွေ အများကြီး လိုအပ်ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် မြန်မာနိုင်ငံမှာ ဖွင့်လှစ်ထားတဲ့ ပုဂ္ဂလိကကျောင်းတွေက တစ်ကျောင်းနဲ့တစ်ကျောင်း သင်ကြားမှု အရည်အသွေး ကွဲပြားနေခြင်းကြောင့် ပုဂ္ဂလိကကျောင်းတစ်ခုချင်းစီအပေါ် အများပြည်သူယုံကြည်မှု တည်ဆောက်ဖို့ ခက်ခဲနေပါတယ်။
၃။ အရည်အချင်းရှိ ဆရာများ ရှားပါးမှု
ပညာရေးစနစ် တိုးတက်ဖို့ ဆရာ/ဆရာမကောင်းတွေလည်း နိုင်ငံမှာ အများအပြား လိုအပ်နေပါသေးတယ်။ ဒါပေမဲ့ မြန်မာနိုင်ငံမှာ ဘာသာရပ်အထူးပြု ကျွမ်းကျင်တဲ့ ဆရာတွေ၊ နည်းပညာကျွမ်းကျင်တဲ့ ဆရာတွေ၊ သင်ကြားရေးစွမ်းရည်နဲ့ ပြည့်စုံတဲ့ ဆရာကောင်းတွေ ရှာဖွေရခက်နေပြီး တချို့ဆရာတွေကျတော့ အလုပ်အကိုင်အခွင့်အလမ်းကောင်းတွေရှိတဲ့ နိုင်ငံခြားကို ပြောင်းရွှေ့သွားတာမျိုးလည်း တွေ့ရပါတယ်။
၄။ စီးပွားရေးကျဆင်းမှု
မြန်မာနိုင်ငံမှာ ကိုဗစ်အလွန်ထဲက ငွေကြေးဖောင်းပွမှုနှုန်း မြင့်တက်ပြီး စီးပွားရေး ကျဆင်းလာမှုတို့ကြောင့် မိဘတွေအနေနဲ့ စျေးကြီးတဲ့ ပုဂ္ဂလိကကျောင်းလခတွေကို ပေးဆောင်ဖို့ အနည်းငယ် တွေးဝေစရာ ဖြစ်လာပါတယ်။ မြန်မာငွေကျပ်တန်ဖိုး ကျဆင်းလာတဲ့အတွက် ကျောင်းတွေဘက်ကလည်း Operation cost တွေ ထိခိုက်ရခြင်း ပိုများလာတဲ့အတွက် ဒီကာလမှာ ပိတ်လိုက်ရတဲ့ ကျောင်းတွေလည်း ရှိပါတယ်။
၅။ နည်းပညာ ကန့်သတ်ချက်များ
ကျောင်းတွေဘက်က နေရာဒေသတိုင်းက ကျောင်းသားတိုင်း အဆင့်မြင့်ပညာရေးမှာ အကျုံးဝင်နိုင်ဖို့အတွက် Hybrid/Online Learning ကို အသုံးပြုချင်ပေမဲ့ တချို့နေရာဒေသတွေမှာ အင်တာနက် ကန့်သတ်ချက်ရှိခြင်း၊ လျှပ်စစ်မီးအလုံအလောက်မရရှိခြင်း၊ ဒစ်ဂျစ်တယ်ကိရိယာတွေ အသုံးမပြုနိုင်ခြင်းတို့ကြောင့် Modern Teaching Method တွေ ဖော်ဆောင်ဖို့ အခက်အခဲတွေ ရှိလာပါတယ်။
၁။ အဆင့်မြင့်ပညာရေးအပေါ် မိဘများ စိတ်ဝင်စားလာခြင်း
မိမိသားသမီးတွေအတွက် ကောင်းမွန်တဲ့ အနာဂတ်ကို အမွေပေးနိုင်ဖို့ ကျောင်းအရည်အသွေးကို ဦးစားပေးလာကြပြီး ပညာရေးမှာ ရင်နှီးမြှပ်နှံလာကြပါတယ်။ သင်ကြားမှု မကောင်းတဲ့ စာသင်ကျောင်းတွေနဲ့ နှိုင်းယှဉ်မယ်ဆိုရင် ပုဂ္ဂလိကကျောင်းတစ်ခုအနေနဲ့ Quality၊ Security၊ Curriculum စတဲ့ ပညာရေးစနစ် ပြည့်စုံမှုတို့ကြောင့် မိဘတွေ ရွေးချယ်လာကြပါတယ်။
၂။ နိုင်ငံတကာသင်ရိုးများ တိုးတက်မှု
Cambridge IGCSE၊ IB တို့လို ပညာရေးစနစ်တွေကို မြန်မာလူမှုအဖွဲ့အစည်းမှာ နိုင်ငံတကာအဆင့် သင်ရိုးတစ်ခုအဖြစ် လက်ခံလာကြပြီး သာမန်ကျောင်းသင်ရိုးတွေထက် စိတ်ဝင်စားမှု ပိုများလာပါတယ်။ လူတွေကြား စိတ်ဝင်စားမှု မြင့်တက်နေတဲ့ ဒီလိုသင်ရိုးတွေကို အသုံးပြုပြီး ကျောင်းအသစ်တွေအတွက်လည်း First Impression မှာ Brand တည်ဆောက်နိုင်တဲ့ အခွင့်အရေး ဖြစ်လာစေနိုင်ပါတယ်။
၃။ ပညာရေးဆိုင်ရာ နည်းပညာ မြင့်တက်မှု
ပုဂ္ဂလိကကျောင်းတွေမှာ Smart Teaching System တစ်ခု တည်ဆောက်ဖို့အတွက် Zoom၊ Google Classroom၊ ChatGPT၊ Khan Academy တို့လို Digital Learning Tool တွေကို လွယ်လွယ်ကူကူ အသုံးချနိုင်ပါတယ်။ နည်းပညာခေတ်ဖြစ်တဲ့အတွက် လိုအပ်တဲ့ ပညာရေး အရင်းအမြစ်တွေကို လွယ်လွယ်ကူကူ ရှာဖွေနိုင်တဲ့အတွက်လည်း ကိုယ့်ကျောင်းအသစ်ရဲ့ သင်ကြားရေး အရည်အသွေးကို မြှင့်တင်နိုင်ပါတယ်။
၄။ ဈေးကွက်ချဲ့ထွင်နိုင်ခြင်း
မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ အချက်အချာကျပြီး စီးပွားရေးမြို့တော်ဖြစ်တဲ့ ရန်ကုန်မှာသာ ပုဂ္ဂလိကကျောင်းတွေ၊ နိုင်ငံတကာကျောင်းတွေ များစွာ ရှိနေပေမဲ့ Mandalay၊ Taunggyi၊ Mawlamyine စတဲ့ ဒေသကြီးတွေမှာ ပုဂ္ဂလိကကျောင်းတွေ ဖွင့်လှစ်မှု နည်းပါးနေပါသေးတယ်။ ဒါကြောင့် ကျောင်းအသစ် တည်ထောင်လိုသူတွေအနေနဲ့ Demand များတဲ့ နေရာဒေသတွေကို သေချာ သုတေသနလုပ်ပြီး စျေးကွက်ချဲ့ထွင်နိုင်ပါတယ်။
၅။ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းအဖြစ် ရပ်တည်နိုင်ခြင်း
အရည်အသွေးမြင့်တဲ့ သင်ကြားမှုစနစ်ရှိပြီး ကောင်းမွန်တဲ့ ပညာရေးကို ပေးဆောင်နိုင်တာ သေချာတယ်ဆိုရင် ပုဂ္ဂလိကကျောင်းလုပ်ငန်းတစ်ခုဟာ အနာဂတ်မှာ Sustainable Business Model တစ်ခုအဖြစ် ရပ်တည်နိုင်ပြီး အမြတ်အစွန်းတွေလည်း ရရှိနိုင်ပါတယ်။ ဥပမာ - ကျောင်းခွဲတွေ ဖွင့်လှစ်နိုင်ခြင်း၊ နိုင်ငံခြားကျောင်းတွေနဲ့ ချိတ်ဆက်ခြင်း၊ ဆွေးနွေးပွဲတွေ (သို့) ကာလတိုသင်တန်းတွေ ဖွင့်လှစ်ပြီး ဝင်ငွေကို တိုးမြှင့်ခြင်း။
မြန်မာနိုင်ငံမှာ ပုဂ္ဂလိကကျောင်းဖွင့်ခြင်းက မတည်ငြိမ်တဲ့ စီးပွားရေး၊ ဥပဒေရေးရာအခက်အခဲတွေနဲ့ နည်းပညာပိုင်းကန့်သတ်ချက်တွေကြောင့် စိန်ခေါ်မှုတွေ ရှိသလို ပညာရေးအပေါ် မိဘတွေ ယုံကြည်မှု၊ နိုင်ငံတကာသင်ရိုးအပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုတွေက ပုဂ္ဂလိကကျောင်းလုပ်ငန်းအတွက် အခွင့်အလမ်းအသစ်တွေ ဖြစ်လာစေနိုင်ပါတယ်။ ပုဂ္ဂလိကကျောင်းဖွင့်ဖို့ စဉ်းစားနေသူတွေအနေနဲ့ ဒီအခက်အခဲတွေနဲ့ အခွင့်အလမ်းတွေကို သိရှိထားမယ်ဆိုရင် စီမံချက်တစ်ခုချင်းစီကို တိကျအောင် ပြင်ဆင်နိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။